februari 2012

Personages

Wat maakt een boek geslaagd? Wanneer sluit je het ─ nadat je de laatste pagina hebt gelezen ─ met een voldaan gevoel en ook met een lichte zucht van spijt omdat het uit is? Wat maakt een boek zo goed dat je het anderen aanraadt, of het zelf na verloop van tijd nog eens herleest?

 

Voor ieder zal dat anders zijn; zelf hecht ik bijvoorbeeld niet zoveel waarde aan het criterium ‘spannend’, terwijl ik genoeg boekenwurmen ken voor wie dat de hoofdmoot uitmaakt van hun rapportcijfer voor een boek. Als ik denk aan boeken die mij het dierbaarst zijn, zijn het de personages die het 'm doen. De beste romans voor mij zijn die waarbij de hoofdpersonen ook buiten het verhaal bestaan. Je hebt ze zo goed leren kennen, dat je ze eigenlijk op straat zou kunnen tegenkomen en dan weet wat ze zouden doen of zeggen.

 

Zo’n personage is bijvoorbeeld Marie-Claire de Fleur uit de trilogie Geef me de ruimte / Triomf van de verschroeide aarde / Het rad van fortuin van de geweldige Thea Beckman. Natuurlijk scheelt het dat Thea haar Marie-Claire drie boeken lang kon opvoeren en zo extra veel pagina’s de tijd had om haar lezers van haar personages te laten houden. En wat is haar dat goed gelukt!

 

Ook al heb ik de genoemde historische jeugdromans al enkele jaren niet herlezen, ik tover mezelf Marie-Claire zo voor de geest. Rijdend op een ezel, gekleed in een eenvoudige, wat vaalgroene, wollen jurk, een stokbrood steekt uit de tas die ze achter zich over het zadel heeft geslingerd en op haar rug draagt ze een luit. Of ze nou zo door 14e-eeuws Bretagne reist of door Nederland anno nu, ze zal een taveerne/café opzoeken, gezelligheid om zich heen verspreiden, wat zingen en dan een lied of een sketch spelen waarin subtiel commentaar op politiek of maatschappij is verwerkt. Ik zou niet raar opkijken als ik haar hier, zo voor mijn eigen huis, zou zien voorbijkomen. ‘Hé, Marie-Claire!’ zou ik roepen. ‘Kom even binnen om bij te kletsen.’

 

Levendige personages zijn wat mij betreft een belangrijke, zo niet dé belangrijkste kwaliteit van een mooi verhaal. Hopelijk komen mijn eigen personages ─ Véronique en haar vrienden en vijanden ─ straks net zo tot leven voor mijn lezers, als Thea’s Marie-Claire voor mij. Een leuke reactie kreeg ik enkele maanden geleden van een redacteur nadat hij mijn manuscript had doorgeploegd: ‘Met Willem zou ik wel een biertje willen drinken.’ Beter kan niet, wat mij betreft.